Gekap

Merhaba,

31.12.2019 tarih  30995 (4.Mükerrer) sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan “Geri Kazanım Katılım Payına İlişkin Yönetmelik” gereği; 2872 sayılı Çevre Kanununun (Ek-1) sayılı listesinde yer alan (plastik poşetler için uygulana daha önceden başladığından, bunlar haricinde olan) ürünleri 01.01.2020 tarihinden itibaren piyasaya sürenler veya ithalatçıları tarafından “Geri Kazanım Katılım Payı” mükellefiyeti başlamakta olup, Ocak ayına ait beyanname 29.02.2020 tarihine kadar (29.02.2020 tarihi hafta sonuna rastladığından 02.03.2020 tarihine kadar) elektronik ortamda verilerek, aynı süre içerisinde ödenmesi gerekmektedir. Yapılan yeni bir düzenleme ile bu süre Mart ayı sonuna kadar uzatılmıştır.

Hüseyin ERİKLER

Genel anlamda; 01.01.2020 tarihinden itibaren depozitolu olanlar hariç olmak üzere;

  • Plastik, kağıt-karton, cam, metal, tekstil, kompozit vb. malzemeden üretilmiş ambalajlı ürünleri (alkollü alkolsüz içecekler, yoğurt, süt ve süt ürünleri ile diğer hayvansal gıdalar ile her türlü yiyecek ve içecekler, kumaş ve iplikler vb.) ithal edenler veya piyasaya sürenler, 
  • İlaçlar, bitkisel yağlar, madeni yağlar, elektrikli ve elektronik eşyalar, lastikler, pil ve akümülatörler için, üretici ve ithalatçılarından, 
  • Ağırlıklarına veya adetlerine göre belirlenecek tutarda “geri kazanım katılım payı” alınmaya başlanacaktır.

İthalatçıların Mükellefiyeti ve Sorumlulukları

  • Bir ürün/eşya/malzemenin ambalajlı olarak ithal edilerek tedarik veya kullanım amacıyla bedelli veya bedelsiz olarak yurtiçi piyasada yer almasını sağlayan gerçek ve/veya tüzel kişiler tarafından ödenir. 
  • Ambalajlı ürünleri ithal edenler de ambalaj piyasaya süren olarak tanımlanır ve ithal edilen ürün/eşya/malzemenin ambalajları için geri kazanım katılım payı uygulamasından sorumlu tutulurlar. 
  • Türkiye dışındaki üretici tarafından ülkemizde yetkilendirilen temsilci ve/veya ithalatçılar piyasaya süren olarak geri kazanım katılım payı uygulamasından sorumludur. 

Yönetmelikte yer alan ambalaj tanımının;

  • “..hammaddeden işlenmiş ürüne kadar, herhangi bir eşya veya malzemenin üreticiden kullanıcıya veya tüketiciye ulaştırılması aşamasında, taşınması, korunması, saklanması ve satışa sunulması için kullanılan ve bileşenleri dâhil tüm malzemeleri kapsadığı..

Göz önüne alındığında birçok sektörde yeni mükelleflerin olacağı ve beraberinde birçok tereddütlü durumların ortaya çıkacağı anlaşılmaktadır.

  • Plastik Ambalaj: Sadece plastik malzemeden yapılmış ambalajlar Örnek: Plastik kaplar, kutular 
  • Cam Ambalaj: Sadece cam malzemeden yapılmış ambalajlar Örnek: Cam kavanozlar 
  • Kâğıt-Karton Ambalaj: Sadece kâğıt-karton malzemeden yapılmış ambalajlar Örnek: Karton kutu ve koliler 
  • Metal Ambalaj: Sadece metal malzemeden yapılmış ambalajlar Örnek: Teneke, metal ve alüminyum kutular
  • Ahşap Ambalaj: Sadece ahşap malzemeden yapılmış ambalajlar Örnek: Ahşap kasalar, ahşap paletler 
  • Kompozit Ambalaj: Farklı malzemelerin (kâğıt-plastik-metal-cam gibi) birlikte kullanılması ile yapılmış ve bu malzemelerin elle birbirinden ayrılmasının mümkün olmadığı ambalajlar.
  • Geri kazanım katılım payına tabi olan ürünleri piyasaya sürenler yani cam şişe, plastik ambalaj vs. üreticileri satışını yaptıkları şişe, ambalaj vs. ambalaj malzemeleri beyan edilecek, ancak geri kazanım katılım payı ödenmeyecekler. 
  • Ancak bu firmalar söz konusu ambalaj malzemelerinin taşınması ve korunması için plastik naylon, karton vs. kullanıyorlarsa bu birincil ambalaj dışındaki diğer ambalajlar için geri kazanım katılım payı tahsil edip aynı şekilde vergi dairesine beyan edip ödemeleri gerekir.

Geri Kazanım Katılım Payı (GEKAP) Faturada Nasıl Gösterilecek?

 

Tebliğde yer alan ambalaj malzemelerini kullanılarak piyasaya ürün süren veya ithalat yapan firmalar bu katılım paylarını müşterilerinden tahsil etmeleri gerekecektir.

Yani mevcut ambalajlı ürünlerin belirlenmiş fiyatları dışında hangi cins ambalaj kullanımı söz konusu ise bu ambalaj grubunda adet veya ağırlık birimine göre belirlenmiş olan geri kazanım katılım payını düzenleyecekleri fatura ile yansıtmaları ve karşı taraftan tahsil etmeleri gerekir. Aksi halde geri kazanım katılım payına ilişkin belirlenmiş ücret yükü tamamen ambalajlı ürünü üreten ve piyasaya süren şirkette kalır.

Bunu bir örnekle izah etmek gerekirse;

500 gramlık plastik ambalajlı yoğurt üretimi yapan ve piyasaya süren (X) A.Ş.’nin normal birim satış fiyatı KDV hariç 5 TL olsun. Fiyat artışının olmadığını ve 1.1.2020 tarihinden itibaren (X) A.Ş. Yoğurt satış fiyatı olan 5 TL dışında ayrıca 1 Kuruş da geri kazanım katılım payı uygulaması başladıktan sonra geri kazanım katılım payını ilave ederek fatura düzenlemesi gerekiyor.

Ocak 2020 döneminde aynı vasıfta ambalajlı yoğurt olarak 500.000 adet piyasaya ürün satışı yaptığını düşünürsek (X) A.Ş.’nin Ocak 2020 döneminde müşterilerine satışını yaptığı plastik ambalajlı yoğurt adedi başına 1 kuruş daha tahsil edip,  takip eden ayın son gününe  kadar toplam  ( 1 Kuruş x 500.000=) 5.000.-TL ‘yi bağlı olduğu vergi dairesine beyan edip ödemekle yükümlü olacak.

(X) A.Ş. den 500 gramlık ambalajlı yoğurt alan ana bayi (T) Toptan A.Ş. için ise ambalajlı yoğurtun KDV hariç maliyeti 5 TL + 1 Kuruş olacaktır. Ana bayi ve daha sonraki aşamalarda ayrıca geri katılım payına ilişkin bir bildirim veya beyan olmayacaktır.

Yapılan düzenleme ile ambalaj malzemelerini üretenler açısından birincil ambalajlar için faturalara yansıtacakları bir geri kazanım katılım payı görünmüyor. Mali anlamda geri kazanım katılım payının tahsilat ve vergi dairesine ödeme yükümlülüğü ambalaj malzemeleri ile içecek vs. ürünleri üreten veya ithal edip piyasaya ambalajlı olarak sürenler oluyor.

Kaynak;

https://www.bbdas.com.tr/2020-39-kapsami-genisletilen-geri-kazanim-katilim-payinin-gekap-yeni-mukellefleri-ve-getirilen-sorumluluklar-g-1104